2008/04/29 |

نوشیدنی ها ـ ۵



سطح چهارم: نوشیدنی های شیرین بدون کالری

نوشیدنی های شیرین بدون کالری (نظیر نوشابه های رژیمی و سایر نوشیدنی های رژیمی) بهتر از نوشابه های شیرین کالری دار هستند. زیرا آب و شیرینی را بدون کالری فراهم می سازند. بیشتر بررسی ها تا به امروز نشان داده است که مصرف نوشابه های شیرین بدون کالری٬ اگر با همان مقدار مصرف نوشابه های شیرین کالری دار که باعث افزایش وزن و فشار خون می شود٬ مقایسه شوند٬ با کاهش وزن همراه است.گروهی از منابع جدید نشان می دهند که شیرینی بالای این نوشیدنی ها ممکن است باعث شرطی شدن فرد نسبت به شیرینی و تمایل دائمی نسبت به مواد شیرین شود و در نتیجه مصرف آب٬ چای و یا قهوه نسبت به این نوشابه های شیرین بدون کالری ارجح است.


سطح پنجم :نوشیدنی های کالری دار همراه مواد مغذی

این گروه شامل آب میوه ها و سبزی ها٬ شیر کامل٬ نوشابه های ورزشی و یا انرژی زا و نوشیدنی های الکلی است.
آب میوه ها (آب میوه ۱۰۰٪) بیشتر مواد مغذی که در میوه ها وجود دارد را فراهم می آورد ولی محتوای انرژی نسبت بالایی دارد و شاید فاقد فیبر و یا سایر مواد غذایی مفید موجود در میوه کامل باشد.هیچ نیاز ویژه ای به مصرف آب میوه وجود ندارد و مصرف میوه به جای آب میوه به منظور سیر کردن و حفظ تعادل انرژی توصیه می شود. معجون های آب میوه نیز معمولا بسیار پر کالری هستند٬ بنابر این توصیه نمی شوند.
آب سبزی ها (نظیر آب گوجه فرنگی و آب سبزی های مخلوط) جایگزین مناسبتری از نظر کالری برای آب میوه ها هستند٬ ولی معمولا مقدار قابل ملاحظه ای سدیم(نمک) به آنها افزوده می شود. باز هم توصیه می شود تا به منظور بر آوردن اشتها و تامین تعادل انرژی از سبزی های کامل استفاده شود.
شیر کامل محتوی انرژی و چربی اشباع بالاتری نسبت به شیر هموژنیزه(۲٪)٬ شیر کم چرب و یا بدون چربی دارد. بررسی ها اثرات سوء چربی اشباع را در افزایش خطر بیماری های قلبی و عروقی اثبات کرده اند و لبنیات پر چرب٬ منبع اصلی چربی های اشباع هستند.
کالری نوشابه های ورزشی٬ تا حدودی کمتر از کالری نوشابه های گازدار است و حاوی مقدار اندکی از سدیم٬ کلراید و پتاسیم می باشند. گرچه یک رژیم غذایی متعادل حاوی این مواد هستند٬ هیدرات کربن٬ آب و سدیم در نوشابه های ورزشی در هنگام فعالیت های استقامتی کمک کننده هستند( وقتی میزان تعریق بیش از ۸ لیتر در روز و یا بیش از ۶۰ دقیقه به طول انجامد٬ و یا وقتی که کمبود سدیم با کربوهیدرات وجود دارد). مصرف نوشابه های ورزشی به دلیل محتوی کالری بالای آن جز در ورزشکاران استقامتی توصیه نمی شود.
نوشیدنی های الکلی اگر به صورت متعادل مصرف شود٬ اثرات مفیدی بر سلامت بزرگسالان دارد. منظور از دریافت متعادل٬ مصرف تا یک نوشیدنی در روز برای خانم ها و تا ۲ نوشیدنی برای آقایان است. این آشامیدنی ها حاوی کالری هستند . منظور از یک نوشیدنی استاندارد الکلی٬ آشامیدنی است که حداکثر حاوی ۱۴ گرم الکل باشد. علاوه بر این به بسیاری از این آشامیدنی ها شکر نیز افزوده می شود.
اگر چه مصرف بی رویه الکل به مشکلات جدی سلامتی و اجتماعی منجر می گردد٬ مصرف کم تا متعادل آن با نرخ پایین تر مرگ و میر ناشی از بیماری های قلبی عروقی و سکته مغزی و کاهش خطر دیابت نوع ۲ و سنگ کیسه صفرا مرتبط است. از طرفی مصرف نوشابه های الکلی٬ حتی در مقدار کم با خطر افزایش نواقص مادرزادی و سرطان سینه مربوط است. مصرف بالای الکل باعث افرایش خطر بروز سایر سرطان ها٬ بروز و مشکلات بهداشتی جدی چون سیروز کبدی٬ فشار خون بالا٬ سکته مغزی٬ ضعف عضله قلبی٬ سختی سرخرگ ها (تصلب شرائین) و جنون همراه است
.

ادامه دارد...

قسمت های پیشین

2008/04/24 |

تغذیه و پسر زایی ؟!

اگرچه امروزه روش های مختلفی تبلیغ می شوند که ادعا می کنند می توانند جنسیت بچه را هنگام لقاح تعیین کنند؛ ولی متاسفانه هیچ یک پشتوانه علمی معتبری ندارند. اگر این امر امکان پذیر می بود؛ می توانست نقش بسزایی در کنترل بیماری های ارثی وابسته به جنس (بیماری هایی که فقط در فرزند پسر و یا فقط در فرزند دختر دیده می شود) داشته باشد.
در چند روز گذشته تیتری بر روی سایت بالاترین قرار گرفت مبنی بر وجود رابطه‌ای بین مصرف صبحانه توسط مادران باردار و تولد نوزاد پسر. در زیر سعی دارم که این موضوع را مورد نقد قرار دهم.

۱ـ عنوان لینک در بالاترین: خوردن صبحانه احتمال پسر زایی را زیاد می کند.

۲ـ ناشرین : ایرنا ـ خبرگذاری فارس ـ همشهری

۳ـ منبع: بی بی سی

اگر چه تیتر و انتشار این خبر قابل توجه است٬ ولی متاسفانه بار علمی چندانی ندارد و جالب است که منبع خبر یعنی بی بی سی روز بعد در همین زمینه خبری منتشر کرده و در آن به نقل از یک متخصص باروری ذکر شده است که این امر که عوامل شیوه زندگی که رژیم غذایی از جمله موارد آن است٬ می تواند بر جنسیت جنین در هنگام لقاح موثر باشد٬ صحت علمی ندارد. با این وجود تئوری هایی وجود دارد که محیط واژن و اسیدیته آن را در تعیین جنسیت جنین موثر می دانند٬ گرچه هنوز درستی و یا نادرستی این تئوری ها هنوز اثبات نشده است و هنوز در حد یک نظریه باقی مانده است.
از طرفی بنابر مقاله اصلی که این خبر از آن گرفته شده است٬ نسبت دو جنس در حال حاضر ۵۰ ـ ۵۰ است و اگر چنانچه با توجه به نتیجه گیری این مقاله ٬تغذیه پیش از لقاح شامل دریافت بیشتر انرژی و یا خوردن صبحانه که باعث قند خون بالا می شود با داشتن فرزند پسر مرتبط است؛ چگونه است که با توجه به آمار فزاینده چاقی و دیابت در تمام دنیا که از عوارض دریافت بالاتر انرژی می باشد٬ هنوز این نسبت دست نخورده باقی مانده است و چرا در طول تاریخ با توجه به بروز قحطی ها و کمبود مواد غذایی این نسبت همیشه حفظ شده است.
از سوی دیگر باید توجه شود که زنانی که برای این تحقیق انتخاب شده اند رژیم غذایی آنها ٬ پس از لقاح و در هنگام بارداری مورد بررسی قرار گرفته است. این بررسی با بهره گیری از پرسشنامه تناوب غذایی (
Food Frequency Questionnaire) صورت گرفته ٬ که خود خالی از اشکال نیست؛ ضمن این که به دلیل وجود احتمال خطا در یادآوری گذشته٬ درستی و نادرستی رژیم غذایی پیش از بارداری خود جای سوال دارد.
بررسی ها تاکنون نشان دهنده رابطهء تغذیه با سلامت جنین و کودک در آینده بوده‌است و هیچ منبع معتبری تاکنون این فرضیه را که تغذیه پیش از لقاح میتواند بر جنسیت جنین موثر باشد ارائه نداده است. لازم به ذکر است حتی تحقیقی که در دانشگاهی نظیر آکسفورد انجام شده باشد٬ چنانچه در یک مجله علمی غیر معتبر که مطالب آن توسط متخصصان آن امر مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار نگیرد٬منتشر هم شود قابل استناد نیست.
با همه این تفاصیل٬ از دیدگاه علمی٬ نتیجه گیری مقاله و خبر های مربوطه بسیار خام و فاقد اعتبار لازم است.

سلامت کودک آینده در دستان شماست٬ نه جنسیتش!

2008/04/21 |

نوشیدنی ها ـ ۴


سطح سوم: شیر کم چرب٬ شیر بدون چربی و نوشیدنی های سویا


برای کودکان٬ شیر منبع کلیدی ویتامین د٬ کلسیم و بهترین منبع پروتئین با کیفیت بالاست (در ایران معمولا به شیر ویتامین د افزوده نمی شود٬ به همین دلیل نمی توان آن را منبع غنی این ویتامین دانست؛ گرچه به دلیل وجود آفتاب خوب در بیشتر مناطق ایران٬ کمبود این ویتامین در کودکانی که پوست آنها روزانه در معرض آفتاب قرار می گیرد٬ احتمالا دیده نمی شود). شیر کم چرب و بدون چربی می تواند جزیی از یک رژیم سالم باشد. افرادی که نمی خواهند شیر گاو مصرف کنند٬ می توانند شیر سویا را جایگزین آن نمایند ولی کلسیم شیر سویا ٬مانند شیر گاو جذب نمی شود و همچنین ویتامین د نیز به آن افزوده نمی شود.

دوغ ها لاکتوز (قند شیر) کمتری دارند و می تواند جایگزین خوبی برای شیر در افرادی که دچار نا بردباری به لاکتوز هستند٬ باشد. به طور کلی نوشیدنی های لبنی کم چرب و شیر سویای غنی شده می تواند منبع مهم پروتئین٬ کلسیم و سایر ریز مغذی های ضروری ( که در شیر گاو شامل منیزیم ٬ پتاسیم٬ روی٬ ویتامین آ٬ ویتامین ب۲ و فولات است ) برای بدن باشد. شیر سویا چنانچه با سایر گروه های غذایی بخصوص میوه ها و سبزی ها همراه گردد میتواند جایگزین شیر گاو شود.

لازم به ذکر است که بسیاری از اثرات مفید و مضر به مصرف شیر گاو نسبت داده شده است. اگرچه تاثیر دریافت شیر بر کنترل وزن٬ بسیار مورد بررسی قرار گرفته٬ ولی هنوز شواهد و دلایل کافی مبنی بر تاثیر مصرف آن بر کاهش و یا جلوگیری از افزایش وزن مشاهده نشده است.

تاثیر دریافت شیر در سلامت استخوان نیز مورد مطالعه قرار گرفته است. بررسی های مختلف حاکی از تاثیر مثبت مصرف شیر در تراکم استخوان در نقاط مختلف بدن می باشد: ولی چنانچه مقدار مصرف بالای شیر قطع گردد٬ این تاثیر مثبت باقی نخواهد ماند. همچنین رابطه قابل ملاحظه ای بین دریافت شیر و خطر شکستگی استخوان دیده نشده است.

بعضی از بررسی ها به اثر مفید مصرف شیر کم چرب در کاهش خطر سندرم متابولیک (گروهی از اختلالات شامل مقاومت به انسولین٬ نابردباری به گلوگز٬ فشار خون بالا٬ تری گلیسیرید بالا٬ HDL – کلسترول خوب ـ پایین) بیماری عروق کرونر قلب و سکته مغزی و کاهش فشار خون اشاره دارند.

از میان اثرات مضر لبنیات٬ افزایش خطر سرطان پرستات و سرطان تخمدان است٬ که احتمال دارد دلیل آن٬ هورمون رشد مشابه انسولین موجود در شیر که باعث بروز سرطان در انسان ها و حیوانات می شود٬ باشد.

ادامه دارد....

قسمت اول
قسمت دوم
قسمت سوم




تغذیه روی وب ـ دکتر آریا شارما



دکتر آریا شارما ‍‍ پروفسور در طب و مدیر بخش تحقیقات چاقی قلبی عروقی دردانشگاه آلبرتای کاناداست. او همچنین مدیر برنامه" وزن آگاه '' است. برنامه '' وزن آگاه '' برنامه ای منطقه ای در جهت کنترل و کاهش وزن است؛ که با فراهم آوردن امکانات٬ افراد متخصص٬ اطلاعات و خدمات٬ در دستیابی افراد به وزن سلامت و بهبود تندرستی کمک می کند.
دکتر آریا شارما مشاور علمی شبکه چاقی کشور کانادا و عضو چندین انجمن علمی معتبر است. وی تا کنون بیش از ۲۵۰ مقاله علمی در زمینه علل و کنترل چاقی و بیماری های قلبی عروقی مربوطه٬ را به تنهایی و یا با همکاری سایرین به چاپ رسانیده است. همچنین دکترآریا یک وبلاگ نویس فعال است٬ به طوری که هر روز می توان مطلب جدیدی دراین وبلاگ پیدا کرد. ( قابل توجه وبلاگ نویسان کم فعالیت)
بیشتر مطالبی که در وبلاگ وی می توان یافت مستقیم یا غیر مستقیم با چاقی٬ اضافه وزن٬ ورزش و رژیم غذایی ارتباط دارند. از دیگر ویژگی های وبلاگ ایشان مطالب و متن های تخصصی و سطح بالا می باشد؛ که شاید به دلیل خصوصیت ذاتی پزشکان است. او پیش از آغاز به کار در دانشگاه آلبرتا٬ در دانشگاه مک مسترکانادا و دانشگاه برلین آلمان به تدریس اشتغال داشته است.
در سال ۲۰۰۷ وقتی در کانادا تصمیم به ادامه تحصیل در مقطع دکتری گرفته بودم با او مکاتبه کردم تا من را به عنوان دانشجو بپذیرد ٬ ولی نپذیرفت. شاید دلیل آن انتقال به دانشگاه آلبرتا بوده است و جالب است اضافه کنم حدود یک ماه پیش از او ایمیلی داشتم که آدرس وبلاگش رو برایم فرستاده بود.
چنانچه به لینک های چاقی در سمت چپ وبلاگ دکتر شارما دقت کنید به چند وب سایت راهنمایی می شوید که از بین آنها " وزن آگاه " یا " Weight Wise" حاوی مطالب مفید و خواندنی و راهنما های سودمندی در زمینه کنترل وزن٬ فعالیت بدنی و تغذیه سالم است. مرور مطالب خود وبلاگ و لینک های آن خالی از لطف نیست.

2008/04/17 |

روز زمین Earth Day


روز بیست و دوم آوریل مطابق با دوم اردیبهشت ماه روز جهانی زمین نامگذاری شده است.
به همین مناسبت در بسیاری از کشورهای جهان برنامه های مختلف و متنوعی در گرامی داشت این روز برپا خواهد شد.
در واشنگتن دی سی نیز برنامه ای در مرکز شهر در The National Mall and Memorial Parks برگزار می گردد. این مکان یک پارک بزرگ است در نزدیکی رودخانه پوتومک که توسط موزه ها٬ گالری ها٬ بناهای یادبود٬ کاخ سفید٬ ساختمان کنگره ملی آمریکا و ...احاطه شده است.
در این روزهای زیبای بهاری فرصت مناسبی است برای گردش در یکی از مکان های دیدنی شهر واشنگتن دی سی و همزمان گرامی داشت روزسیاره ما٬ زمین.


مکان:The National Mall and Memorial Parks

زمان:
۲۰آوریل


2008/04/15 |

نوشیدنی ها - 3

سطح دوم: چای و قهوه

ب ـ قهوه
بررسی های مختلف نشان داده است که رابطهٔ معکوسی بین مصرف منظم قهوه و خطر دیابت نوع ۲ ( غیر وابسته به انسولین یا دیابت بزرگسالان) وجود دارد. همچنین این رابطه در مورد قهوه بدون کافئین نیز مشاهده شده است. مصرف بالای قهوه با کاهش قابل ملاحظه ابتلا به سرطان روده بزرگ در بررسی های تجربی همراه بوده است٬ در حالی که بررسی های آینده نگر این مورد را تایید نکرده است. همچنین مصرف قهوه و کافئین با کاهش چشمگیر بروز بیماری پارکینسون درمرد ها مرتبط بوده ولی در خانم ها احتمالا به دلیل وجود هورمون های زنانه و اثرات آن این تاثیر مشاهده نشده است. حتی تاثیر مصرف قهوه در بروز خودکشی بررسی شده است و یافته ها تاکنون ضد و نقیض بوده است. بررسی در مورد تاثیر قهوه و یا کافئین در بروز بیماری های قلبی و عروقی نیز به یک نتیجه گیری قاطع دست نیافته است.

دریافت کافئین

مقدار کافئین در قهوه بیشتر از چای است و با وجود مدر بودن کافئین٬ بررسی های انسانی نشان می دهد که مصرف ۵۰۰ میلی گرم کافئین در روز باعث دهیدراسیون یا عدم تعادل مزمن آب نمی شود؛ زیرا آب موجود در قهوه و چای ٬ مایعات از دست رفته را جبران می کند. مطالعات صورت گرفته بر روی نمونه های انسانی نشان می دهد که دریافت متعادل کافئین تا ۴۰۰ میلی گرم در روز با خطر بیماری قلبی٬ فشار خون٬ پوکی استخوان و یا کلسترول بالا همراه نیست. بعضی از افراد نسبت به کافئین حساس تر هستند و این احتمال وجود دارد که در مقدار های پایین تر کافئین اثرات آن را احساس کنند. همچنین بارداری و افزایش سن نیز ممکن است بر حساسیت افراد نسبت به کافئین موثر باشد. به خانم های باردار معمولا توصیه می شود مصرف کافئین را محدود کنند٬ چون افزایش مصرف بیش از ۳۰۰ میلی گرم در روز با افزایش خطر سقط جنین و تولد نوزاد کم وزن همراه بوده است. هنوز مشخص نیست که آیا کافین در کودکان اثرات سوء دارد یا خیر؛ ولی نگرانی نسبت به تاثیر آن در تکامل سیستم عصبی همراه با توصیه به محدودیت مصرف کافئین به مقدار ۲٬۵ میلی گرم به ازاء هر کیلوگرم وزن بدن است.

کالری افزوده
افزودن شیر٬ خامه و یا شیرین کننده های کالری دار به چای و قهوه مقدار کالری این مایعات را بالا برده و ارزش تغذیه ای آنها را در این سیستم راهنما پایین می آورد. این مورد بخصوص در افرادی که قهوه های مخلوط بسیار پر کالری ( انرژی ) مصرف می کنند اهمیت بسزایی دارد. دانشمندان مشاهده کرده اند٬ بانوان دانشجویی که از قهوه های مخلوط استفاده می کنند٬ ۲۰۶ کالری بیش از سایرین کالری( انرژی) دریافت می کنند که تقریبا معادل ۱ کیلو گرم افزایش وزن در سال است؛ چنانچه بیش از نیاز روزانه بدن به انرژی باشد.

ادامه دارد...



2008/04/01 |

نوشیدنی ها -۲


سطح اول: آب

مصرف آب برای سوخت و ساز و کارکرد طبیعی بدن ضروری است و ممکن است بعضی از مواد معدنی ضروری چون کلسیم٬ منیزیم و فلوراید را نیز فراهم کند. علاوه بر این مصرف آب تصفیه شده عوارض جانبی در افراد سالم ندارد؛ مگر اینکه بیش از حد استفاده شود. خشکی و بی آبی (دهیدراسیون)باعث نارسایی ذهنی٬ دمدمی مزاجی٬ کنترل ضعیف حرارت بدن٬ کاهش عملکرد قلبی عروقی و ناتوانی در انجام فعالیت و کار بدنی میشود.

سطح دوم: چای و قهوه

الف ـ چای

چای سیاه ( چای های موجود در ایران٬ تخمیر کامل)٬ چای سبز ( برگ سبز خشک شده گیاه چای بدون هیچگونه تخمیر) و اولانگ ( چای نیمه تخمیر) سه گروه اصلی چای هستند که در دنیا مصرف می شوند. چای حاوی انواع فلاونوئیدها (از ترکیبات گیاهان که در جلوگیری از بیماری های التهابی چون سرطان و بیماری های قلبی عروقی موثر شناخته شده اند) و آنتی اکسیدان ( موادی که از اکسیداسیون و آسیب رسیدن به سلول ها در بدن جلوگیری می کنند و بعضی ویتامین ها و مواد موجود در سبزی ها و میوه ها از این دسته هستند) و همچنین بعضی از ریز مغذی ها بخصوص فلوراید می باشد. اهمیت مصرف چای در جلوگیری از سرطان در حیوانات آزمایشگاهی مسلم است٬ ولی در مورد انسان هنوز مشخص نیست. چای حاوی اسید های آمینه ای (از اجزای پروتئین ها) چون تئانین است که با مصرف ۵ تا ۶ لیوان در روز می تواند در افزایش مقاومت بدن به عفونت موثر باشد. همچنین مصرف مداوم چای در افزایش تراکم استخوان٬ کاهش پوسیدگی دندان و کاهش سنگ کلیه موثر است. رابطه بین مصرف چای و خطر بیماری های قلبی عروقی هنوز مشخص نیست. بعضی از بررسی ها به تاثیر آن در کاهش و بعضی به تاثیر آن در افزایش بیماری های قلبی عروقی اشاره دارند.

ادامه دارد...